pshridhan@gmail.com
शेतकऱ्यांसाठी सुरू असलेल्या ‘ॲग्रीस्टेक’ अभियानाअंतर्गत महाराष्ट्रात ‘फार्मर आयडी’ अनिवार्य करण्यात आले आहे. सरकारच्या कोणत्याही कृषी योजनांचा लाभ घ्यायचा असेल, मग ती कर्जमाफी असो वा अनुदान, शेतकऱ्यांकडे फार्मर आयडी असणे आता अपरिहार्य आहे. परंतु अनेक वेळा एकच प्रश्न वारंवार विचारला जातो – एकाच कुटुंबातील दोन सख्खे भाऊ दोघंही फार्मर आयडीसाठी पात्र ठरू शकतात का? या लेखात … Read more
शेतकऱ्यांचे म्हातारपण आर्थिक दृष्ट्या सुरक्षित व्हावे, त्यांना सन्मानाने जगता यावे, यासाठी केंद्र सरकारने सुरू केलेली ‘प्रधानमंत्री किसान मानधन योजना’ (PM-KMY) अनेकांसाठी आशेचा किरण ठरली आहे. ही योजना 12 सप्टेंबर 2019 रोजी लागू झाली. तिच्या अंतर्गत पात्र शेतकऱ्यांना 60 वर्षांचे झाल्यावर दरमहा 3,000 रुपये पेन्शन मिळते. हे पेन्शन जीवनभरासाठी असते, आणि त्यासाठी शेतकऱ्यांनी 18 ते 40 … Read more
संपूर्ण जुलैमध्ये राज्यात पावसाने हजेरी लावल्याने शेतकऱ्यांच्या चेहऱ्यावर समाधान उमटलं होतं. खरीप हंगामाला योग्य सुरुवात झाली आणि धरणांमध्येही पाणीसाठा चांगल्या प्रमाणात झाला. पण गेले काही दिवस हवामान पुन्हा बदलत आहे, आणि राज्यात पावसाने थोडी विश्रांती घेतल्याचे चित्र दिसत आहे. अनेक भागांत हलका पाऊस किंवा ढगाळ वातावरण असून कोकणातच सध्या काही प्रमाणात मुसळधार सरी कोसळत आहेत. … Read more
शेतजमिनीच्या सातबारा उताऱ्यावर ‘सामायिक क्षेत्र’ असा शब्द अनेकदा दिसतो. पण अनेक लोक याचा अर्थ ‘ही वडिलोपार्जित मालमत्ता आहे आणि सगळ्यांना समान वाटली जाईल’ असा घेतात — आणि इथेच गैरसमज होतो. चला, जाणून घेऊया की ‘सामायिक क्षेत्र’ म्हणजे नेमकं काय, आणि ती जमीन वाटता येते का? सातबारा उताऱ्याचा अर्थ आणि महत्त्व सातबारा (7/12) उतारा हा शेतीसंबंधीचा … Read more
पेंशनधारक आणि विविध लाभार्थींसाठी सरकारच्या योजना अत्यंत उपयुक्त असल्या तरी त्या सुरू ठेवण्यासाठी एक गोष्ट आवश्यक असते – हयातीचा दाखला. पूर्वी हे प्रमाणपत्र मिळवण्यासाठी रांगा, कार्यालयीन चकरा आणि वेळेचा अपव्यय होत असे. मात्र आता, केंद्र सरकारने ‘जीवन प्रमाण’ या अॅपद्वारे ही प्रक्रिया अत्यंत सोपी आणि घरबसल्या करता येईल अशी बनवली आहे. हयातीचा दाखला का आवश्यक? … Read more
शेती ही नेहमीच निसर्गाच्या कृपेवर अवलंबून राहिलेली आहे. त्यामुळे पिकांचे नुकसान झाले, तर आर्थिक संकट ओढवते. अशा परिस्थितीत, प्रधानमंत्री पीकविमा योजना शेतकऱ्यांसाठी एक महत्त्वपूर्ण सुरक्षा कवच बनून समोर येते. या योजनेत आतापर्यंत मुख्यतः कर्जदार शेतकरी सहभागी होत असले, तरी नव्या नियमानुसार बिगर कर्जदार शेतकऱ्यांनाही योजना खुली करण्यात आली आहे. अर्ज कसा करायचा? – वेगवेगळ्या पद्धती … Read more
राज्य शासनाने शेतकऱ्यांना हवामान बदलाच्या धक्क्यांपासून वाचवून आर्थिकदृष्ट्या सक्षम करण्यासाठी ‘कृषी समृद्धी योजना 2025’ जाहीर केली आहे. ही योजना केवळ अनुदानापुरती मर्यादित नसून, संपूर्ण शेती क्षेत्राच्या पुनर्रचनेसाठी एक महत्वाकांक्षी पाऊल मानली जात आहे. २५,००० कोटींची भांडवली गुंतवणूक पुढील पाच वर्षांमध्ये तब्बल २५,००० कोटी रुपयांची गुंतवणूक करून, आधुनिक शेतीसाठी आवश्यक असलेल्या पायाभूत सुविधांवर लक्ष केंद्रित केले … Read more
शेतीसाठी नवीन जमीन खरेदी केल्यानंतर अनेक शेतकऱ्यांच्या मनात एक सामान्य प्रश्न निर्माण होतो — “आता मला प्रधानमंत्री किसान सन्मान निधी (PM-Kisan) योजनेचा लाभ मिळू शकेल का?” याच प्रश्नाचं सविस्तर उत्तर आज आपण समजून घेणार आहोत. PM-Kisan योजना काय आहे आणि कोण पात्र आहे? केंद्र सरकारच्या PM-Kisan योजनेअंतर्गत देशातील पात्र शेतकऱ्यांना दरवर्षी ₹6,000 ची थेट आर्थिक … Read more
राज्यातील सर्व रासायनिक खत विक्रेत्यांसाठी एक महत्त्वाची बातमी आहे. कृषी विभागाने खत विक्रीबाबत आता कठोर पावले उचलण्यास सुरुवात केली आहे. विशेष म्हणजे, अनुदानित खतांची विक्री आता फक्त ई-पॉस (e-PoS) प्रणालीद्वारेच करता येणार आहे – अन्यथा संबंधित विक्रेत्यावर थेट कारवाई केली जाणार आहे. साठ्याची पारदर्शक नोंद आता अनिवार्य राज्यातील सर्व किरकोळ खत विक्रेत्यांना सूचित करण्यात आले … Read more
राज्यात फेब्रुवारी ते मे 2025 या कालावधीत झालेल्या अवकाळी पावसामुळे आणि गारपीटीमुळे अनेक जिल्ह्यांतील शेतीपिकांचे मोठ्या प्रमाणावर नुकसान झाले. या संकटातून शेतकऱ्यांना दिलासा देण्यासाठी राज्य शासनाने महत्त्वपूर्ण निर्णय घेतला असून, 337 कोटी 41 लाख रुपयांचा निधी मंजूर केला आहे. शेतीपिकांचे मोठे नुकसान – शासनाची तात्काळ मदत गेल्या काही महिन्यांत अवकाळी पावसामुळे गहू, हरभरा, कांदा, द्राक्षे, … Read more